Çintopu bal macununun içeriği, şeker yükü ve sınırları

Bir topun içinde aslında ne var?

Çintopu, tek tek sarılmış toplar hâlinde gelen, bal ağırlıklı ve bitki özlü bir macundur. Kutunun arka yüzündeki bileşen listesi en güvenilir bilgi kaynağıdır; malzemeler orada en bol olandan en aza doğru sıralanır. Bu tür macunlarda listenin başında neredeyse her zaman bal görürsünüz.

Balın yanına çoğunlukla ginseng, epimedium (keçi otu), tribulus, maka kökü, polen, arı sütü, zencefil ya da tarçın eklenir. Hangisinin ne oranda bulunduğu üreticiye göre değişir. Bitkilerdeki etkin bileşiklerin miktarı da toprağa, hasat zamanına ve işleme biçimine bağlı olarak oynar. Yani iki ayrı paketten çıkan iki top, kimyasal açıdan birbirinin aynısı olmayabilir.

Neden ilaç rafında yer almıyor?

Bir ürünün ilaç kabul edilmesi için etken maddesinin miktarının sabit olması, etkisinin kontrollü çalışmalarla gösterilmesi ve üretiminin bağımsız biçimde denetlenmesi gerekir. Sildenafil bu yoldan geçmiş bir moleküldür; damarda hangi enzimi baskıladığı, ne kadar sürede etki ettiği ve kimler için tehlikeli olduğu bilinir. Bunun ayrıntısını sertleşme ilaçlarının vücutta yaptığı iş üzerine yazdığımız yazıda bulabilirsiniz.

Çintopu ise gıda sınıfındadır. Bir gıdanın etiketinde hastalık iyileştirdiği ya da sertleşme sağladığı yönünde iddiaya yer verilemez. Ambalajında “kesin sonuç”, “doğal hap” ya da “dakikalar içinde” gibi sözler taşıyan bir macun kuralların dışına çıkmıştır; bu tek başına temkin için yeterli bir sebeptir.

Araştırmalardan: bitkiler hakkında bilinenler

ABD Ulusal Tamamlayıcı ve Bütünleştirici Sağlık Merkezi (NCCIH), Asya ginsengiyle ilgili çalışmaların küçük ölçekli ve niteliğinin sınırlı olduğunu vurgular. Sertleşme üzerine hafif olumlu bir sinyal görülse de güvenilir bir sonuca varmak için yeterli değildir. Epimedium içindeki bir bileşiğin laboratuvarda PDE5 enzimini zayıfça etkilediği gösterilmiş, insanda anlamlı bir etkisi ise kanıtlanmamıştır. Tribulus ve maka için cinsel istek üzerine çelişkili bulgular vardır; testosteronu belirgin biçimde yükselttiklerine dair sağlam veri yoktur.

Çiftler için daha öğretici olan başka bir bulgu var. Sertleşme ilaçlarının klinik çalışmalarında, etken madde içermeyen tablet verilen katılımcıların bir kısmı da düzelme bildirmiştir. Kaygı, rahatlamayla birlikte gevşer; “bir şey yaptım” duygusu bile bir akşamın seyrini değiştirebilir. Macundan sonra kendini iyi hisseden birinin yaşadığı çoğu zaman budur. Bu, yakınlık açısından küçümsenecek bir şey değildir; yalnızca damarlarda ölçülmüş bir etkiyle karıştırılmamalıdır.

Tatlı bir sofranın şeker yükü

Balın yaklaşık beşte dördü şekerdir ve bunun büyük bölümü fruktoz ile glikozdan oluşur. Bitki tozları bu oranı biraz azaltsa da macunun gövdesi yine baldır. Dünya Sağlık Örgütü, bal ve eklenmiş şekerden gelen enerjinin günlük kalorinin yüzde 10’unu aşmamasını, mümkünse yüzde 5’in altında kalmasını önerir. Günde 2.000 kalori alan bir yetişkinde bu ikinci hedef 25 gram dolayına denk gelir.

Bir topta ne kadar şeker bulunduğunu kendiniz hesaplayabilirsiniz: etiketteki porsiyon gramajını 100 gramdaki şeker değeriyle çarpın, sonucu 100’e bölün. Örneğin 30 gramlık bir topun 100 gramında 70 gram şeker yazıyorsa, tek seferde 21 gram şeker almış olursunuz. Bu, sıkı hedefin neredeyse tamamı demektir.

Diyabeti olan biri için bu yük kan şekerini hızla yükseltir. Daha önemlisi, yıllar boyunca kontrolsüz seyreden kan şekeri hem damarları hem sinirleri yıpratarak sertleşmeyi bozan nedenlerin başına yerleşir. Sorunun bedene ve ilişkiye nasıl yansıdığını sertleşme sorunu ve ilişki yazısında ayrıca ele aldık.

Bitkisel görünüp ilaç taşıyan macunlar

ABD Gıda ve İlaç Dairesi (FDA), “doğal” diye sunulan erkek ürünlerinde yıllardır etikette adı geçmeyen sildenafil ve tadalafil tespit ettiğini duyuruyor; bu ürünlerin bir bölümü bal ya da macun kıvamındadır. Gizlenmiş katkının miktarı bilinmez, bazen onaylı en yüksek dozun birkaç katına ulaşır.

Böyle bir macun en çok kalp hastaları için tehlikelidir. Göğüs ağrısı için nitrat ya da keyif amacıyla poppers kullanan biri, bitkisel bir şey yediğini sanırken tansiyonunu tehlikeli düzeye indirecek bir maddeyi almış olabilir. Bu birleşimin neden kesinlikle yasak olduğunu kalp ilacı ve sertleşme ilacı başlıklı yazıda anlattık.

Macunu yedikten kısa süre sonra yüzde ateş basması, zonklayan bir baş ağrısı, burun tıkanması, eşyaların mavimsi görünmesi ya da beklenmedik güçte bir sertleşme fark ederseniz içinde ilaç olabileceğini düşünün. Kalanını yemeyin, ambalajıyla birlikte saklayıp hekiminize gösterin. Ambalaj ve görünüm üzerinden şüphelenmenin yollarını sahte üründen korunma rehberinde topladık.

Partnerinizle konuşurken

Macun bazen bir şakanın, bazen sessiz bir umudun kılığında eve girer. Eşinizin aldığı ya da sizin kendi başınıza denediğiniz bir paketi konuşmak, aslında yatak odasındaki asıl konuyu açmanın en yumuşak yollarından biridir. “Bunu neden aldın?” yerine “Son zamanlarda ikimizin de aklında bir şey var, birlikte bakalım mı?” demek savunmayı azaltır.

Aksaklık üç aydan uzun sürüyorsa macundan ya da tabletten önce tansiyon, açlık şekeri ve kolesterol ölçtürmek daha doğru bir başlangıçtır. Bu kontrole birlikte gitmek, meselenin “onun derdi” değil ikinizin ortak konusu olduğunu da hissettirir.

Kimler hiç denememeli ya da önce sormalı?

• Diyabeti ya da insülin direnci olanlar.
• Bal, polen veya arı sütüne karşı alerjisi bulunanlar.
• Kan sulandırıcı (örneğin varfarin) kullananlar; ginseng başta olmak üzere bazı bitkiler pıhtılaşma değerlerini oynatabilir.
• Nitrat kullanan kalp hastaları; gizli katkı ihtimali en büyük tehlikeyi bu grupta yaratır.

Topları serin bir yerde tutun; sıcak bir arabada bal yumuşar ve ayrışır. Sargısını açtığınız topu bekletmeyin. Çocukların erişemeyeceği bir dolap seçin; on iki aydan küçük bir bebeğe bal yedirilmemelidir.

Konuyla ilgili diğer yazılarımızı Çintopu yazıları sayfasında topladık.